top of page

Farklı Bir Perspektif: Eren Özkaradeniz

Son zamanlarda yapay zekâ hakkında çok konuşuluyor. Yapay zekanın kullanım alanları çeşitleniyor ve kullanım oranı da aynı doğrultuda artıyor. Siz de yapay zekâ aracılığıyla oldukça çarpıcı içerikler üreten birisiniz ve perspektifinizi merak ediyoruz. Öncelikle siz kendinizi ve sanatçı kimliğinizi nasıl tanımlıyorsunuz?

Öncelikle iltifatınız için teşekkür ederim. Kendimi sanatçı olarak tanımlamıyorum. Yani yapay zekâ araçlarını kullanarak görseller üretmemi sanatçılık, ürettiğim görselleri sanat eseri olarak görmüyorum. Doğrusu henüz bir perspektif geliştirdiğimi söyleyemem. Yapay zekâ alanında yeni gelişmeleri takip etmeye ve araçları denemeye çalışıyorum. Biraz kurcalayarak biraz araştırarak öğrenmeye çalışan sıradan meraklı biri olduğumu söyleyebiliriz.


Yapay zekâ araçlarının evrensel olarak fikir ve sanat eserleri kanunlarında bir değişiklik yaratacağını düşünüyor musunuz?

Evet, yapay zekâ araçları, halihazırda var olan çok sayıda görselin (bu görsellerin metin bilgisiyle) bulunduğu büyük veri setleri üzerinden kullanıcı komutları doğrultusunda sentezleme yöntemiyle görsel üretiyor. Halihazırda var olan telifli görseller sentezlendiğinden yani belirli bir oranda kullanıldığından aslında bir telif ihlali yapıldığını iddia etmek mümkün. Hukukçular bu soruya daha iyi yanıt verecektir. Sadece şunu söyleyebilirim, telif kanunlarının dünyanın her yerinde bu yeni duruma göre geliştirilmesi gerektiği, bunun ciddi bir gereklilik olduğu muhakkak.


Özellikle sosyal medyada amatör- profesyonel sanatçılar komünitesinde artık yapay zeka sanatıyla geleneksel sanat rekabeti tartışmaları görüyoruz. Sizce gerçekten böyle bir rekabet bulunuyor mu yoksa ortada bir sentezleme durumu mu var ? (Sentezlemeden kastım; yapay zeka araçlarından faydalanarak geleneksel sanat içerikleri oluşturma. )

Bizler geleneksel insanlar değiliz, modernleştirilmiş insanlarız. Haliyle geleneksel sanatın geleneksel sanat olarak devam edebildiğine inanmıyorum. Haliyle bence bir rekabet yok. Fakat yapay zekâ araçlarıyla üretilen görseller için de sanat eseri diyemiyorum. Bu konuda kat’i bir kanaat sahibi değilim. Yeni bir araçla geleneksel yani eski sanatı devam ettirmek teknik olarak pek tabii mümkün.


Sanat alanında gelir elde etme bakımından yapay zeka araçlarının bir fark oluşturduğunu/ oluşturacağını düşünüyor musunuz?

Yapay zekâ araçlarıyla üretilen görsellerin bir çeşit para kazanma aracına dönüşmeyeceğini söylemek mümkün değil. Kapitalist dünya sisteminin ana belirleyici olduğu bugünün dünyasında insanlar her şeyi bir şekilde para kazanma aracına dönüştürebiliyor.


Bilirsiniz ki 20.yy’ın başından beri kurgu evreninde bir konsept var. İnsanlar robotlara karşı, İnsanlar makinelere karşı gibi rekabet etkileşimi içeren konseptler ve bu konseptlere göre yaratılan filmler, kitaplar, şarkılar ve daha nice kurgusal içerikler. Genellikle bu içeriklerde makineler kendilerine tamamiyle insan eli değmeksizin %100 hakim olduktan sonra kendilerine göre amaç belirleyip dünyanın kaderini belirlerler. Sizce gerçekten böyle bir senaryoda makineler irade sahibi olduktan sonra sanat eserleri üretebilirler mi üretirlerse amaçları neler olur?

İlkin şunu söylemeliyim: Kara ütopyalara inanmanın kolaycılığına kendimi teslim edemiyorum. Daha sonra şöyle demek mümkün: Dost ve düşman tanımlarının egemenlerin büyük ölçekli politikalarına hizmet etmesi yeni bir şey değil. Robotlar üzerinden hayali bir gelecek-düşman yaratmanın kime ne faydası olduğuna dikkat etmek gerek sanırım. Ve elbette söylemek gerekir ki korku türünde üretilenleri sevenlerin tükettiği içeriklere yüksek anlamlar yüklememek yani çok da abartmamak gerektiği kanaatindeyim.




Commentaires


bottom of page